Reklama
  • Najave događaja

Dan mladog portugizera 2018

U četvrtak 15. novembra će se po 11. put održati Mačkov dan mladog portugizera. Treći četvrtak u novembru je dan kada se svuda u svetu proslavlja Vinska nova godina. Taj običaj potiče iz Francuske, odakle potiče i samo mlado vino. Još jedan običaj je da se festivali i proslave ne prave u Parizu već u malim mestima, tamo gde vino i nastaje. Slično tome, ove godine se manifestacija, posle 10 godina u Novom Sadu, seli u Irig

Koncept događaja je posetiocima uveliko poznat – mlado vino portugizer svatovac se može besplatno degustirati i uživati u bogatom zabavnom programu – tamburaši, folklor, tango, poezija... Predstavnici Srpkse čitaonice iz Iriga će proglasiti pobednika na konkursu za najlepšu pesmu o vinu, na koji je stiglo preko 100 pesama iz Srbije i iz inostranstva.

2018-dan-mladog-portugizera
Foto: Monika Vesić

Proglasićemo i novog Viteza mladog portugizera! Do sada su ovu titulu poneli Aljoša Vučković, Slobodan Trkulja, Vanja Bulić, Zoran Kolundžija, Jovan Maljoković a ove godine to će biti Petar Samardžija, novinar i izuzetni poznavalac vina i vinske istorije.

 Pored ovih starih sadržaja, zahvaljujući razumevanju i podršci opštine Irig, događaj će biti obogaćen koncertom tamburaškog orkestra Romansa, i izlaganjem i degustacijom vrhunskih delikatesa koje proizvode iriški preduzetnici (sirevi, mesne prerađevine, slatko i sl.) čime će se samo potvrditi da se Irig vratio na gastronomsku i vinsku kartu, ne samo Fruške gore i Sremaveć i cele Srbije.

 Vidimo se u fruškogorskoj prestonici, Irigu,15. novembra! Živeli!

 

INFORMACIJE I ZANIMLJIVI PODACI O MLADOM VINU

 

Najpoznatije mlado vino na svetu svakako je božole nuvo koji potiče iz istoimene francuske regije. Nastalo kao vino za radnike iz okoline Liona, koji nisu mogli da priušte skupocena vina Bordoa, Burgonje i Rone, ubrzo je osvojilo ceo svet svojom nepretencioznošću, specifičnom bojom, lepršavim mirisom, i bogatim aromama.

Koncept mladog vina postoji u svim zemljama razvijene vinske kulture, pa tako Italijani imaju „novello“ /novelo/, Portugalci „vino verde“ /vinjo verde/, a na Fruškoj gori smo imali Svatovac. Svatovac, jer je to prvo vino koje je bilo gotovo da se pije u jesen, kad bi počela sezona slava i svatova.

Mlado vino je vino koje se napravi u istoj godini u kojoj je obrano i grožđe od kog se pravi. Pravi se metodom karbonske maceracije, koja se drugačije zove i fermentacija cele bobice. Putem ove tehnologije čuva se svežina, voćni kvalitet vina, a gorki tanini se ne izdvajaju iz pokožice grožđa.

Mačkov podrum je odlučio da mlado vino napravi od sorte grožđa Portugizer, kako se to nekad i pravilo na Fruškoj gori. Portugizer je naša autohtona sorta grožđa, poreklom iz Portugalije. U 16. veku ju je doneo bečki baron De Fris, i od tada se rasprostranila u celom južnom delu Panonske nizije. Nekada vrlo zastupljena na Fruškoj gori. Mlado vino je prvo vino koje se pilo kada krene sezona svatova, slava i praznika, i otuda je dobilo naziv svatovac.

Mačkov podrum je prvi proizvođač mladog vina u Srbiji, koji ga pravi metodom karbonske maceracije. Po tradiciji se trećeg četvrtka u novembru svečano otvaraju prve boce mladog vina, i uz slavlje ravno onom novogodišnjem, ovo lepršavo vino se pije i u njemu se uživa, na svim meridijanima, od Liona i Pariza, preko Toskane, Beča, Japana, do Njujorka i Bostona, izazivajući pravu planetarnu euforiju. Mačkov podrum je želeo da i Novosađanima pruži priliku da se priključe ovom slavlju, uspostavljajući Dan mladog Portugizera, za sve Novosađane, i one koji Novi Sad posete na taj dan.

Mačkov podrum je uspostavio i vinski viteški red, a tu titulu su nosili Aljoša Vučković, Žan Danijel Ruh, Slobodan Trkulja, Vanja Bulić. Ove godine tu titulu će preuzeti osnivač izdavačke kuće „Prometej“, Zoran Kolundžija.

U saradnji sa Srpskom čitaonicom iz Iriga, osnovane 1842. god, uspostavljena je i nagrada za najlepšu pesmu o vinu. Svake godine stižu desetine pesama kako iz svih krajeva Srbije tako i iz okolnih zemalja, a na samom Danu mladog portugizera se proglašavaju pobednici konkursa.

Inače vinarija Mačkov podrum je porodična vinarija, iz Iriga. Ima zasađenih 30 hektara vinograda na južnim padinama Fruške gore, a pored portugizera ima i druga crvena vina, kao što su pino noar, merlo, kamerlo, zatim roze vino Frajla, kao i bela vina: šardone, sovinjon blan, inkognito i traminac mirisavi. Ima i dezertno vino crveni bermet pod nazivom Diškrecija.

Irig je varoš smeštena na južnim padinama Fruške gore, u samom srcu Srema. Prvi put se u dokumentima pominje 1225. godine. Po broju stanovnika i površini spada u manje opštine u Srbiji ali po prirodnim lepotama i turističkoj ponudi je sigurno među prvima.

Irig ima bogatu istoriju. U srednjem veku bio je centar trgovine i ekonomski najznačajniji grad, i prvi je grad u Sremu koji je 1760. godine od cara Leopolda dobio pravo na održavanje dva vašara godišnje. U to vreme imao je više stanovnika nego današnji Beograd, ali velika kuga je u XVIII veku zaustavila rast i procvat Iriga.

Vremenom se Irig ipak oporavio i postao sve značajniji duhovni, obrazovni i kulturni centar. 1829. godine je osnovana „Podluško-sremska biblioteka“, jedna od najstarijih u Srba, a 1842. „Srpska čitaonica“. Od ukupno 16 fruškogorskih manastira, polovina se nalazi na teritoriji opštine Irig. 1926. godine je osnovana „Fruškogorska voćarsko-vinogradarska zadruga“ koja je posle prerasla u nadaleko čuveni „Iriški podrum“o čijim se vinima još uvek priča.

Danas iriška opština ima 12 naseljenih mesta a pretežne delatnosti su poljoprivreda (voćarstvo i vinogradarstvo) i turizam (banjski, presvega zahvaljujući banji Vrdnik, te planinski, verski i vinski).

Irig se danas razvija u skladu sa onim što su mu priroda, istorija i geografski položaj omogućili. Shodno tome, sve manifestacije u opštini koje su kulturno-privrednog karaktera opština Irig jako podržava i radi na njihovoj promociji, pa između ostalog i „Mačkov dan mladog portugizera“.

Đurđica Jojić Novaković