Na području delovanja PIS Regionalnog centra Bačka Topola usevi graška nalaze se u početnim fazama razvoja lista (prvi par listova nerazvijen, BBCH 12).
Tokom vizuelnih pregleda useva graška uočeno je sporadično prisustvo krilatih jedinki zelene graškove vaši.
Pojava krilatih jedinki koje traže sočne, mlade vrhove graška za osnivanje novih kolonija, je kritičan signal koji ukazuje na početak migracije u ponikle useve graška i potencijalnu opasnost od širenja virusa.
Štetnost
Direktne štete: vaši sišu biljne sokove sa naličja najmlađeg lišća, stabljika, cvetova i mahuna, to dovodi do:
• kovrdžanja i žućenja listova te deformacije izdanaka,
• smanjene sposobnosti fiksacije azota i zaostajanja biljke u porastu.
• abortiranja (opadanja) cvetova i formiranja kržljavih mahuna sa slabo nalivenim zrnom.
Indirektne štete:
• prenos virusa
• medna rosa: izlučuju lepljivu materiju na kojoj se razvijaju gljive čađavice, što ometa fotosintezu.
Značaj zelene graškove vaši (Acyrthosiphon pisum) kao vektora, prenosioca virusa, prevazilazi štetu koju ona pravi direktnim sisanjem sokova.
Zbog prenosa virusa i brzine razmnožavanja vaši, poljoprivredni proizvođači moraju znati da je vizuelni pregled nezamenljiv.
Vizuelni pregled:
Kada početi: čim temperature pređu 15°C, a grašak dostigne fazu 4-6 listova.
Gde gledati: obavezno pregledati ivice parcela (odakle vaši dolaze sa korova i lucerke) i najmlađe, sočne vrhove biljaka, donju stranu lista i unutrašnjost cvetnih pupoljaka.
Kritična tačka: pojava prvih krilatih jedinki je "alarm" za učestalije preglede useva.
PIS Regionalni centar Bačka Topola nastavlja sa praćenjem (monitoringom) štetnih organizama u grašku i blagovremeno će dati signal za primenu hemijskih mera zaštite na Portalu PIS-a na adresi https://pissrbija.rs
